ગુજરાતી પ્રતિભા પરિચય

ગુજરાતનાં પનોતા સંતાનોનો પરિચય

ઉત્તમલક્ષ્મી શાહ, Uttamalaxmi Shah


આપણી રંગભૂમિ ના ઘડવૈયા
– સૌજન્ય – ચંદુલાલ શાહ

સાભાર – શ્રી. ઘનશ્યામ વ્યાસ, મુંબઈ

શ્રી દેશી નાટક સમાજનું ૨૬ વર્ષ થી સફળતાપૂર્વક સુકાન સાચવનાર તરીકે શ્રીમતી ઉત્તમલક્ષ્મી બહેનનું નામ ,ગુજરાતી રંગભૂમિના ઇતિહાસ માં એક વિક્રમ સર્જક તરીકે હંમેશા ઉલ્લેખપાત્ર રહેશે. એમના પતિ શ્રી હરગોવિંદ દાસ જેઠાલાલ શાહ જેઓ ૧૯૨૪ થી પોતાના અવસાન પર્યંત ઍટલે કે ૧૯૩૮ પર્યંત સમાજના માલિક હતા. તેમના પાછળ સમાજના વહીવટનું સૂત્ર ઉત્તમલક્ષ્મી બહેને પોતાના હાથમાં લીધું અને સાંભળ્યું.

તેમણે સમાજની માલિકી તેમના પતિના હસ્તક આવી ત્યારથી તેની વ્યવસ્થામાં રસ લેવા માંડ્યો હતો અને સંચાલન સંબંધી સારો અનુભવ મેળવ્યો હતો. પતિના અવસાન પછી તો તેમને માટે એક માત્ર જીવન ધ્યેય ” સમાજ ” જ બની રહ્યું.

એને ઉપક્રમે એમણે એક પછી એક સુંદર, શિષ્ટ,હેતુલક્ષી,સમાજોપયોગી નાટકો રજૂ કરવા માંડ્યા. એમણે  રજૂ કરેલા નાટ્યકારો માં સર્વશ્રી પ્રભુલાલ દ્વિવેદી, જી. એ. વેરાટી ,પ્રફુલ્લ દેસાઈ, રઘુનાથ બ્રહ્મભટ્ટ, જીવણ લાલ બ્રહ્મભટ્ટ, રમણલાલ,નંદલાલ નકુભાઇ શાહ, કવિ શ્રી મણીલાલ ‘પાગલ ‘ વગેરે નોંધપાત્ર છે. આ લેખકો દ્વારા રજૂ થયેલા નાટકો શત પ્રયોગો ની સીમા વટાવી ગયા છે. આમ આજે પશ્ચિમ ભારત માં આ સંસ્થા એક અગ્રગણ્ય વ્યવસાયી નાટ્ય સંસ્થા તરીકે અડીખમ ઊભી હતી. પોતે સ્વતંત્ર માલિક થયા પછી કેટલીક સંસ્થા ઓ ને , રેલ કે દુષ્કાળ જેવા સંકટ સમયે નાટકો દ્વારા ઉદારતા થી મદદ કરેલી. પોતાના ગામ નાગેશ્રી માં સ્વ હરગોવિંદ દાસ ભાઈ ની સ્મૃતિ માં પોતાનું મકાન અને રોકડ રકમ આપી ને એક કન્યા શાળા સ્થાપી છે.

એક ગુર્જર સન્નારી ની નાટક કંપની ના માલિક તરીકે ની આ યશસ્વી કારકિર્દી પ્રશંશનીય ગણાય.

One response to “ઉત્તમલક્ષ્મી શાહ, Uttamalaxmi Shah

  1. Pingback: અનુક્રમણિકા – અ | ગુજરાતી પ્રતિભા પરિચય

પ્રતિસાદ આપો

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  બદલો )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  બદલો )

Connecting to %s

%d bloggers like this: